İlk Siparişe Özel %20 İndirim Kodu:
Ağ ve IP

ASN (Otonom Sistem Numarası) Nedir? BGP ve IP Anonsu

ASN (Otonom Sistem Numarası) nedir, ne işe yarar? BGP yönlendirmesi, 16-bit ve 32-bit formatlar, özel ASN aralıkları ve RIPE başvuru şartları rehberimizde.

6 dk okuma

İçindekiler

ASN (Autonomous System Number - Otonom Sistem Numarası), internet omurgasında yer alan bağımsız bir ağı veya IP havuzunu dünya çapında tanımlayan benzersiz sayısal kimliktir. İnternet, tek bir merkezden yönetilen monolitik bir ağ değildir; binlerce bağımsız ağın birbirine bağlanmasıyla çalışır. Bu bağımsız ağların her birine Otonom Sistem (AS), onları küresel yönlendirme tablolarında temsil eden numaraya ise ASN denir.

Kendi IP bloklarınızı farklı veri merkezlerine taşımak, birden fazla internet servis sağlayıcı üzerinden yedekli trafik yönlendirmek veya doğrudan internet omurgasıyla BGP oturumu kurmak istediğinizde bağımsız bir ASN sahibi olmanız gerekir.

Otonom Sistem (AS) ve ASN Kavramı

Bir Otonom Sistem, tek bir idari ve teknik yönetim birimi (internet servis sağlayıcısı, veri merkezi, üniversite ya da büyük bir kurum) tarafından işletilen ve dış dünyaya tutarlı bir yönlendirme politikası sunan IP ağları bütünüdür.

Her Otonom Sistem, dünya genelindeki yönlendiricilerin trafiği hangi yoldan ileteceğini belirleyebilmesi için bir ASN ile etiketlenir. Yönlendiriciler paketleri tek tek IP adreslerine göre değil, ilgili IP öneklerinin (prefix) bağlı olduğu ASN yollarına (AS_PATH) bakarak iletir. Bu mekanizma olmasaydı, küresel yönlendirme tablosu milyarlarca bireysel cihazın adresini hafızasında tutmak zorunda kalır ve internet çalışamaz hale gelirdi.

BGP Yönlendirmesi ve Minimum /24 Anons Kuralı

ASN'lerin varlık nedeni, ağlar arası dinamik yönlendirme protokolü olan BGP (Border Gateway Protocol) ile doğrudan bağlantılıdır. Bir ağ kendi IP bloklarını dış dünyaya duyururken (anons ederken) BGP kullanır. BGP anonsu alan bir komşu yönlendirici, paketin hedefe ulaşmak için hangi ASN'lerden geçeceğini görür.

Küresel internet yönlendirme tablosunun (Default-Free Zone) şişmesini ve bellek sınırlarının aşılmasını engellemek amacıyla omurga operatörleri katı filtreleme kuralları uygular. Bu kuralların en kritiği, IPv4 anonslarında geçerli olan minimum önek boyutu kuralıdır:

  • Minimum IPv4 boyutu: Genel internete BGP aracılığıyla duyurulabilecek en küçük IPv4 bloğu /24 önekidir (256 IP adresi).
  • /24'ten küçük bloklar filtrelenir: Bir kuruma /25 (128 IP) veya /28 (16 IP) gibi daha küçük bir blok tahsis edilmiş olsa dahi, bu bloklar küresel BGP yönlendiricileri tarafından kabul edilmez ve anons omurgaya yayılmaz.
  • Dış anons ve taşıma: Kendi ASN'niz üzerinden dış dünyaya anons yapmak istiyorsanız en az bir /24 bloğuna sahip olmanız veya kiralamanız gerekir.

TREAS, müşterilerine IPv4 /29 ile /24 arası IP kiralama imkanı sunar; /24 IP blokları hem TREAS ağında hem de BGP anonsuyla TREAS ağı dışında kullanılabilir. Kiraladığınız IP bloğunu kendi ASN'niz ile duyurmak istediğinizde, IP sahibinden alacağınız yetkilendirme belgesiyle anons sürecini başlatabilirsiniz. Bu sürecin yasal ve teknik detayları için loa-belgesi-ve-bgp-ip-anonsu rehberini inceleyebilirsiniz. Ayrıca kiralık blokların ters DNS çözümlemeleri için kiralanan IP bloklarında müşteri PTR (rDNS) kayıtlarını panelden kendisi ayarlayabilir. Detaylı bilgi ve kiralama seçenekleri için /ip-kiralama sayfamızı ziyaret edebilirsiniz.

16-Bit ve 32-Bit ASN Formatları Arasındaki Farklar

İnternetin ilk yıllarında ASN'ler 16-bit (2-byte) tamsayılar olarak tanımlanmıştı. Bu havuz toplam 65.536 adet numara ile sınırlıydı. İnternetin hızla büyümesi ve bağımsız ağ sayısının katlanması sonucunda 16-bit havuzun tükenme noktasına gelmesi üzerine 32-bit (4-byte) ASN formatına geçiş yapıldı.

Günümüzde yeni tahsis edilen ASN'lerin büyük bölümü 32-bit standardındadır. İki format arasındaki temel farklar şunlardır:

Özellik16-Bit (2-Byte) ASN32-Bit (4-Byte) ASN
Toplam Aralık0 – 65.5350 – 4.294.967.295
Kullanılabilir Alan~65 bin numara~4.3 milyar numara
Havuz DurumuTükenmiş (Yalnızca iadelerden sınırlı tahsis)Geniş ve aktif tahsis edilebilir
Gösterim BiçimiTek tamsayı (Örn: AS15169)asplain (Örn: AS196614) veya asdot (Örn: AS3.2)
Eski BGP UyumluluğuDoğal destekAS_TRANS (AS 23456) geçiş mekanizması

32-bit numaralar yazılırken iki farklı sözdizimi kullanılır:

  1. asplain (düz gösterim): Numarayı tek bir 32-bit tam sayı olarak yazar (Örn: AS131072). Günümüzde endüstri standardı ve RIPE NCC tarafından benimsenen birincil gösterimdir.
  2. asdot (noktalı gösterim): Sayıyı yüksek ve düşük 16-bitlik iki parçaya bölerek yüksek.düşük biçiminde yazar (Örn: AS2.0).

Modern yönlendiricilerin tamamı 32-bit ASN'leri doğrudan destekler. Yalnızca 16-bit destekleyen çok eski yönlendiricilerle karşılaşıldığında, BGP protokolü araya geçici bir temsilci numara (AS 23456 - AS_TRANS) yerleştirerek iletişimin kesilmesini önler.

Genel ve Özel (Private) ASN Aralıkları

IP adreslerinde olduğu gibi (örneğin 192.168.x.x blokları), ASN havuzunda da internete duyurulmaması gereken özel kullanım alanları ayrılmıştır.

Genel (Public) ASN'ler

RIPE NCC, ARIN veya APNIC gibi bölgesel internet kayıt kuruluşları (RIR) tarafından resmî olarak tahsis edilen numaralardır. Küresel BGP tablosunda yer alır, benzersizdir ve internet trafiğinin yönlendirilmesinde kullanılır.

Özel (Private) ASN'ler

Resmî bir kayıt gerektirmeksizin herkes tarafından dahili ağlarda kullanılabilen numaralardır:

  • 16-bit Özel Aralık: 64512 – 65534
  • 32-bit Özel Aralık: 4200000000 – 4294967294

Özel ASN'ler şu senaryolarda tercih edilir:

  • Veri merkezi içi mimariler: Büyük omurga ağlarında sunucu kabinleri arasındaki BGP (EVPN-VXLAN) yönlendirmelerinde genel ASN harcamamak için kullanılır.
  • Tek sağlayıcılı (Single-homed) bağlantılar: Bir kurum dış dünyaya yalnızca tek bir internet servis sağlayıcı üzerinden bağlıysa ve sağlayıcıyla BGP konuşması gerekiyorsa, sağlayıcı kuruma özel bir ASN atayabilir.

Özel ASN kullanan bir ağın trafiği dış internete aktarılırken, upstream sağlayıcı kendi sınır yönlendiricisinde özel numarayı AS_PATH yolundan temizler (AS_PATH stripping). Böylece özel numaraların küresel yönlendirme tablosuna sızması engellenir.

ASN Başvuru Şartları ve Süreci

Türkiye'deki ağlar için ASN tahsisleri, Avrupa ve Orta Doğu bölgesinden sorumlu olan RIPE NCC (Réseaux IP Européens Network Coordination Centre) politikalarına göre yürütülür.

RIPE NCC üzerinden bir ASN alabilmek için iki yöntem bulunur:

  1. RIPE NCC Üyesi (LIR) Olmak: Doğrudan Yerel İnternet Kayıt Kuruluşu statüsü alarak kendi adınıza başvuruda bulunmak. Yıllık üyelik maliyetleri nedeniyle genellikle büyük telekom operatörleri ve veri merkezleri tarafından tercih edilir.
  2. Sponsor LIR Aracılığıyla Başvurmak: Hâlihazırda LIR statüsüne sahip bir servis sağlayıcı ile sponsorluk sözleşmesi imzalayarak bağımsız bir ASN talep etmek. KOBİ'ler ve bağımsız ağ yöneticileri için standart yoldur.

Zorunlu Başvuru Kriterleri

RIPE NCC'nin gereksiz ASN tahsislerini önlemek amacıyla koyduğu katı kurallar vardır:

  1. Çoklu Bağlantı (Multihoming) Şartı: Başvuran ağın en az iki bağımsız Otonom Sistem ile BGP oturumu kuracağını belgelemesi gerekir. Başvuru formuna, trafik alışverişi yapılacak iki farklı sağlayıcının ASN numaraları ve yetkili iletişim adresleri eklenir. Tek bir sağlayıcıya bağlı kalacak ağlara genel ASN verilmez; bu ağların özel ASN kullanması beklenir.
  2. Benzersiz Yönlendirme Politikası (RPSL): Ağın dış dünyayla kuracağı trafik alışveriş politikasının RIPE Veritabanında (RIPE Database) aut-num nesnesi olarak tanımlanması gerekir. Burada import (alınacak rotalar) ve export (gönderilecek rotalar) kuralları açıkça belirtilir.
  3. Anons Edilecek IP Bloğu: ASN başvurusunda, bu numara arkasından internete duyurulacak en az bir /24 IPv4 veya /48 IPv6 bloğunun mülkiyeti ya da kiralama/tahsis sözleşmesi gösterilmelidir.

Başvuru onaylandıktan sonra RIPE veri tabanında kuruluş adına bir aut-num nesnesi oluşturulur ve 32-bitlik genel ASN kullanıma açılır. ASN devreye alındıktan sonra RPKI (Resource Public Key Infrastructure) ve ROA kayıtlarının yapılandırılması, anons güvenliğini sağlamak ve yetkisiz yönlendirme risklerini önlemek açısından büyük önem taşır. Yanlış yapılandırmalar ve BGP riskleri hakkında daha fazla bilgiye bgp-hijacking-nedir-ve-nasil-calisir içeriğimizden ulaşabilirsiniz.

Sık sorulan sorular

Kendi ASN numaranızı almak için şirket olmak şart mıdır?

Hayır. Bireysel veya kurumsal olarak bir ASN başvurusunda bulunabilirsiniz. Ancak RIPE NCC veya ilgili bölgesel internet kayıt kuruluşu üzerinden işlem yapabilmek için doğrudan üye (LIR) olmanız ya da yetkili bir Sponsor LIR ile anlaşarak teknik altyapı kriterlerini sağlamanız gerekir.

Bir ASN ile internete anons edilebilecek en küçük IPv4 bloğu nedir?

Küresel internet yönlendirme tablosunda kabul edilen standart en küçük önek boyutu /24 bloğudur (256 IP adresi). Bu boyuttan daha küçük (/25, /26 gibi) bloklar omurga operatörleri tarafından filtrelenir ve dünyaya duyurulamaz.

Özel (Private) ASN numaraları genel internette anons edilebilir mi?

Hayır. 64512–65534 ve 4200000000–4294967294 aralığındaki özel ASN'ler yalnızca kapalı yerel ağlarda, veri merkezleri arası tünellerde veya tek bir servis sağlayıcıyla yapılan özel BGP oturumlarında kullanılır; genel internete duyurulamaz.

Kiralanan /24 IP bloğu için ASN almak zorunlu mudur?

Kiralanan /24 bloğunu kendi altyapınızda veya farklı bir veri merkezinde BGP ile anons etmek istiyorsanız bir ASN'ye ve IP sahibinden alınacak yetkilendirme belgesine ihtiyacınız vardır. IP bloğunu doğrudan kiraladığınız altyapı üzerinde kullanacaksanız kendi ASN'nizi almanıza gerek kalmaz.

Yeni sistem yönetimi ve ağ rehberlerimizi arama sonuçlarında öncelikli görmek için:Google'da tercih edilen kaynaklara ekle (dış bağlantı)

İlgili ürünler